international editions

Όλο το χρόνο, αλλά κυρίως την καλοκαιρινή περίοδο, ο επισκέπτης στην Πάρο, έχει την ευκαιρία να γιορτάσει μαζί με τους κατοίκους του νησιού, σε ένα από τα πολλά πανηγύρια που λαμβάνουν χώρα. Οι αφορμές για γιορτή είναι πολλές σε έναν τόπο που ξέρει πως να τιμάει, με το παρά πάνω, τα ελληνικά ήθη κι έθιμα. Άλλες φορές με επισημότητα κι άλλες με αστείρευτο γλέντι οι Παριανοί, αναβιώνουν τα θρησκευτικά ήθη, μέσα στα γραφικά σοκάκια των οικισμών δίνοντας στη γιορτινή ατμόσφαιρα μια άλλη χροιά, διαφορετική από αυτή που έχουμε συνηθίσει.

 

Οι παραδοσιακοί μεζέδες, θαλασσινοί και μη, έχουν τον πρωταγωνιστικό ρόλο, το τοπικό κρασί ρέει άφθονο, οι λιχουδιές μαγεύουν τις αισθήσεις του ταξιδιώτη κι η μουσική ενώνει τις καρδιές των παρευρισκόμενων κι αναγαλλιάζει την ψυχή.


Συνδυάστε τις διακοπές σας ακόμα κι αν αυτές δεν είναι την καλοκαιρινή περίοδο, αλλά μες στην καρδιά του χειμώνα, με ένα από τα πολλά πανηγύρια της Πάρου και δεν θα χάσετε:

 

Το Καλοκαίρι

  • 23 Ιουνίου: Η ημέρα με το περίφημο πανηγύρι του Κλείδωνα. Το γιορτάζουν με όλη την επισημότητα και, φυσικά, το έθιμο με τις φωτιές, στην Αλυκή, στη Νάουσα και τον Πρόδρομο. Μουσική, χορός, παραδοσιακοί μεζέδες και άφθονο κρασί, πλαισιώνουν το άναμμα της φωτιάς,  στην οποία καίγονται τα πρωτομαγιάτικα στεφάνια, και το άνοιγμα του "Κλείδωνα", για να επιδοθούν, στη συνέχεια, οι νέοι και τα παιδιά, στα άλματα, που διώχνουν τα κακά πνεύματα, σύμφωνα με την παράδοση.
  • 24 Ιουνίου: Αγ. Αθανάσιος ο Πάριος στο χωριό “Κώστος”
  • 30 Ιουνίου: Πανηγυρίζει την παραμονή της γιορτής, το μοναστήρι των Αγίων Αναργύρων, κοντά στην Παροικιά.
  • 2 Ιουλίου: Ξεχωριστά δρώμενα και εκδηλώσεις στην περίφημη Γιορτή Ψαριού και Κρασιού στη Νάουσα.
  • 16 & 17 Ιουλίου: Το πανηγύρι της Αγίας Μαρίνας, στο χωριό “Κώστος”
  • 17 Ιουλίου: Αναβίωση της Τσαμπούνας στη Νάουσα
  • 24 Ιουλίου: Πανηγύρι της Αγίας Άννας, στην Παροικιά.
  • 26 Ιουνίου: Γιορτάζουν οι εκκλησίες του Αγ. Παντελεήμονα στα χωριά “Κώστος” και “Πρόδρομος”
  • 6 Αυγούστου: Πανηγύρι του Σωτήρα στην Αλυκή και στη Μάρπησσα.
  • 15 Αυγούστου: Δεκαπενταύγουστος στην Πάρο σημαίνει Παναγία Εκατονταπυλιανή. Στο Ιερό προσκύνημα συγκεντρώνονται χιλιάδες πιστοί και παρακολουθούν τις εκδηλώσεις με ιδιαίτερη κατάνυξη. Τη θεία λειτουργία που γίνεται με κάθε επισημότητα, ακολουθεί η μεγάλη παρέλαση και η περιφορά εικόνας στους δρόμους της Παροικιάς. Το βράδυ, φωταγωγούνται όλα τα σκάφη που βρίσκονται στο λιμάνι και ένα απίστευτο θέαμα με δεκάδες βεγγαλικά πλημμυρίζει με φως τον ουρανό. Ακολουθούν εκδηλώσεις με παραδοσιακή μουσική και χορούς, στην παραλία της Παροικιάς.
  • Το βράδυ, φωταγωγούνται όλα τα σκάφη που βρίσκονται στο λιμάνι και ένα απίστευτο θέαμα με δεκάδες βεγγαλικά πλημμυρίζει με φως τον ουρανό. Ακολουθούν εκδηλώσεις με παραδοσιακή μουσική και χορούς, στην παραλία της Παροικιάς.
  • 23 Αυγούστου: Το Πανηγύρι των Πειρατών γίνεται με αφορμή την επέτειο από την επιδρομή του Μπαρμπαρόσα στη Νάουσα, το 1537. Τότε, οι άνδρες του θρυλικού κουρσάρου, έκλεψαν τις γυναίκες των Ναουσαίων και εκείνοι πολέμησαν για να τις πάρουν πίσω.
  • 27 Αυγούστου: Πανηγύρι του Αγίου Φανουρίου, με παραδοσιακό γλέντι στο χωριό “Αμπελάς”.
  • 28 & 29 Αυγούστου: Γιορτάζει ο Άη Γιάννης ο Δέτης, το μοναστήρι που βρίσκεται στο Περιβαλλοντικό & Πολιτιστικό Πάρκο, ενώ πανηγύρι γίνεται και στο χωριό “Λεύκες”.

Το Φθινόπωρο

  • Αρχές Σεπτεμβρίου: Παραδοσιακό γλέντι, με θαλασσινούς μεζέδες, κρασί και σούμα γίνεται και στη Γιορτή της Τράτας, στην Παροικιά.
  • 8 Σεπτεμβρίου: Γιορτάζει και πανηγυρίζει η Παναγία η Φανερωμένη στα Μάρμαρα
  • 14 Σεπτεμβρίου: Πανηγύρι για τον εορτασμό της Υψώσεως  του Τιμίου Σταυρού". Το πρωί  στο προαύλιο του Ιερού Ναού στην Αγκαιριά πραγματοποιείται πανηγυρική Θ.Λειτουργία και προσφέρονται παραδοσιακά κεράσματα. Το ίδιο βράδυ στο λιμανάκι Αλυκής παρουσιάζονται παραδοσιακοί χοροί και τραγούδια από διάφορες περιοχές της Ελλάδας.
  • 25 Νοεμβρίου: Η εορτή της Αγίας Αικατερίνης γιορτάζεται με κάθε επισημότητα στις Λεύκες Πάρου. Το πρωί, στο γραφικό εκκλησάκι, τελείται η Θεία Λειτουργία και στη συνέχεια γίνεται η περιφορά της εικόνας, στα σοκάκια του χωριού. Η 25η Νοεμβρίου είναι και ημέρα μνήμης για την Αντίσταση των Ελλήνων απέναντι στους κατακτητές.

Το Χειμώνα

  • Θεοφάνια: Στις 6 του Γενάρη, στα λιμάνια του νησιού, μπροστά από τους παραδοσιακούς οικισμούς, οι νέοι συγκεντρώνονται για να βουτήξουν στα παγωμένα νερά του Αιγαίου και να πιάσουν τον Σταυρό. Με ιδιαίτερη μεγαλοπρέπεια γιορτάζονται τα Θεοφάνια στην Παροικιά και στη Νάουσα.
  • Απόκριες: Το γλέντι αρχίζει με τα μασκέ πάρτι που γίνονται στα μπαρ και τα καφέ του νησιού και κορυφώνεται με τις αποκριάτικες εκδηλώσεις των συλλόγων του νησιού και τα καρναβάλια των χωριών, με μεγαλύτερα της Νάουσας, της Παροικιάς και της Μάρπησσας.
  • Καθαρή Δευτέρα: Αν βρεθείτε στο νησί, την Καθαρή Δευτέρα, μην παραλείψετε να πάτε στην Αλυκή, για να θαυμάσετε το πέταγμα των χαρταετών. Δεν θα δείτε μόνο τους κλασικούς χαρταετούς, αλλά και άλλες αυτοσχέδιες κατασκευές, που αποτελούν παράδοση για το χωριό. Τα παιδιά κατασκευάζουν, επίσης, και την “Κυρά Σαρακοστή”, μια πάνινη κούκλα με επτά πόδια, ένα για κάθε μία από τις εβδομάδες που κρατάει η νηστεία. Ασφαλώς, Σαρακοστή σημαίνει λαγάνα, χαλβάς και άλλα παραδοσιακά νηστίσιμα, που θα βρείτε εν αφθονία στις γιορτινές εκδηλώσεις της Πάρου.

Την Άνοιξη

  • 25η Μαρτίου: Η ημέρα γιορτάζεται με λαμπρότητα, στο νησί που φυλάει καλά τις μνήμες του από τον εθνικό-απελευθερωτικό αγώνα του 1821. Στην Εκατονταπυλιανή γίνεται πανηγυρική Δοξολογία, ενώ παρελάσεις μαθητικές λαμβάνουν χώρα σε πολλά από τα χωριά της Πάρου.
  • Μεγάλη Παρασκευή: Αναπαραστάσεις των Παθών στη Μάρπησσα.
  • Απρίλιος: Πανηγύρι Αγίου Γεωργίου, στο χωριό Αγκαιριά.
  • 8 Μαΐου: Πανηγύρι Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου στο χωριό “Δρυός”.
Το Ιερό Προσκύνημα βρίσκεται στην Παροικία, σε μικρή απόσταση από το λιμάνι της. Κατά τον Ορλάνδο, κτήτορες του ναού ήταν η Αγία Ελένη με το γιο της, τον Άγιο Κωνσταντίνο.

Την Εκατονταπυλιανή ανέλαβε να φτιάξει ο Ιγνάτιος, μαθητής του πρωτομάστορα της Αγιάς Σοφιάς της Πόλης, Ανθέμιου, σε σχέδιο σχεδόν πανομοιότυπο.

Η εκκλησία αποτελείται από συγκρότημα οικοδομημάτων, που περιλαμβάνει τον κύριο ναό σε σχήμα σταυρού με κιονοστοιχίες και γυναικωνίτη, έξι παρεκκλήσια (Αγ. Νικολάου, Αγ. Αναργύρων, Αγ. Φιλίππου, Αγ. Θεοδοσίας, Αγ. Δημητρίου και της Οσίας Θεοκτίστης, πολιούχου της Παροικίας), τον περίβολο με τα κελιά και το Σταυρικό Βαπτιστήριο, 4ου μ.Χ. αι. το καλύτερα διατηρημένο σε όλη την ορθόδοξη ανατολή. Στο Ιερό Βήμα του Ναού απαντώνται, το Κιβώριο, που είναι το μαρμάρινο επιστέγασμα της Αγίας Τράπεζας, που στηρίζεται σε 4 κολόνες της κλασικής περιόδου με κορινθιακά κιονόκρανα και το σύνθρονο, που είναι ένα μικρό αμφιθέατρο στο βάθος της κόγχης.

Στις 15 Αυγούστου, εορτάζεται η Κοίμηση της Θεοτόκου με μεγάλη κατάνυξη και θρησκευτικότητα, ενώ το απόγευμα ακολουθεί η Λιτανεία της Εικόνας στα σοκάκια της Παροικίας και στήνεται μεγάλο πανηγύρι.

Η Καταπολιανή είναι από τα σημαντικότερα χριστιανικά μνημεία των Κυκλάδων. Η ονομασία της προέρχεται πιθανώς από το τοπωνύμιο Κατάπολα (γνωστό και από άλλα νησιά του Αιγαίου), ενώ η λέξη Εκατονταπυλιανή, που συνδέεται με θρύλους για 100 πύλες, είναι μάλλον μια λόγια παραλλαγή του τοπωνυμίου. Η παράδοση συνδέει την ανέγερση του ναού της Παναγίας με την αγία Ελένη.

Είναι σταυροειδής βασιλική με κιονοστοιχίες που διαμορφώνουν κλίτη, και ήταν αρχικά ξυλόστεγη. Στα χρόνια του Ιουστινιανού (527-565) οι στέγες αντικαταστάθηκαν με καμάρες και ο φωταγωγός με τρούλλο. Το συγκρότημα συμπληρώνεται με νάρθηκα, βαπτιστήριο και το παρεκκλήσιο του Αγίου Νικολάου, του οποίου όλα σχεδόν τα αρχιτεκτονικά μέλη προέρχονται από αρχαία κτίσματα. Στα μεταβυζαντινά χρόνια προστέθηκαν ο ναός της Αγίας Θεοδοσίας (1619) στη βόρεια εξωτερική πλευρά του μεγάλου ναού, το παρεκκλήσιο του Αγίου Δημητρίου, το ανατολικό άκρο της νότιας στοάς και τα κελιά. Η χρησιμοποίηση αρχαίων αρχιτεκτονικών μελών στην οικοδόμηση χριστιανικών ναών είναι συνήθης πρακτική στη Xώρα. Υπολογίζεται ότι περισσότερα από 2.500 αρχαία αρχιτεκτονικά μέλη χρησιμοποιήθηκαν για την κατασκευή του ναού της Παναγίας, του βαπτιστηρίου και του παρεκκλησίου του Αγίου Νικολάου. Oι μαρμάρινες παραστάδες που υπάρχουν δεξιά και αριστερά της εισόδου του κυρίως ναού της Παναγίας προέρχονται από βωμό της κλασικής περιόδου, διακοσμημένο με τρίγλυφα, αφιερωμένο στον Δία Ελευθέριο, όπως δηλώνει επιγραφή χαραγμένη μεταξύ των τριγλύφων: ΖΕΥΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙOΣ.

Όλα τα τόξα επάνω από τις πεσοστοιχίες προέρχονται από τους αρχαϊκούς ναούς που υπήρχαν στη θέση Κάστρο, ενώ τα επιστύλια, τα οποία είναι εντοιχισμένα στον κυρίως ναό, προέρχονται από ναό της ελληνιστικής περιόδου. Κομμάτια από επιστύλια από τον ίδιο ναό (σαράντα τον αριθμό) χρησιμοποιήθηκαν ως οικοδομικό υλικό κατά την ανέγερση του βενετσιάνικου Κάστρου. Oι κίονες και οι βάσεις τους προέρχονται από οικοδομήματα της ελληνιστικής περιόδου, τα οποία υπέστησαν διάφορες μετατροπές και επεξεργασίες κατά τους βυζαντινούς χρόνους για να χρησιμοποιηθούν στη μεγάλη χριστιανική εκκλησία. Για την κατασκευή του τέμπλου χρησιμοποιήθηκαν ιωνικά κυμάτια από κτίρια κυρίως της κλασικής περιόδου. Στον ανατολικό τοίχο, δεξιά του τέμπλου, έχει εντοιχισθεί τμήμα μαρμάρινης επιγραφής Άρχοντος Χάρη Σέραπη, προερχόμενο κατά πάσα πιθανότητα από το Σεραπείο του νησιού. Η Αγία Τράπεζα είναι κατασκευασμένη από μεγάλο τμήμα αρχαϊκού κυματίου και τέσσερις σπονδύλους κιόνων των ελληνιστικών χρόνων.

Στο ναό του Αγίου Νικολάου έχουν εντοιχισθεί επτά δωρικά κιονόκρανα, καθώς και δύο τμήματα επιστυλίου από ναούς του τέλους της αρχαϊκής περιόδου. Μετά από μελέτες του καθηγητή Gruben ένα συγκρότημα αρχιτεκτονικών μελών που είχε χρησιμοποιηθεί στο βυζαντινό ναό θεωρήθηκε αρχαίας προέλευσης. Αποτελείται από κιονοστοιχία ιωνικού ρυθμού, η οποία σχημάτιζε τουλάχιστον δύο γωνίες και περιέβαλε έναν εσωτερικό χώρο. Η ταύτιση και άλλων αρχιτεκτονικών μελών, όπως δόμων, αψίδας και βωμού, οδήγησε στην υπόθεση ότι τα αρχιτεκτονικά μέλη ανήκαν σε ιερό της Εστίας και σε Πρυτανείο. Δύο επιγραφές που σχετίζονται με το ιερό της Εστίας ενισχύουν την άποψη αυτή.

Στο βαπτιστήριο εννέα τμήματα από αρχαία επιστύλια χρησιμοποιήθηκαν ως δοκοί επάνω από τους κίονες των πλάγιων κλιτών. Άλλα τμήματα είναι κτισμένα στη μεσαία είσοδο του βαπτιστηρίου, στο αίθριο και στο ναό του Αγίου Νικολάου. Στο δάπεδο του κεντρικού κλίτους του ναού της Παναγίας, μπροστά από το τέμπλο, σε βάθος 1,50 μ., σώζονται στη θέση τους δύο μεγάλοι ιωνικοί κίονες με τις βάσεις τους, οι οποίες θεμελιώθηκαν σε ψηφιδωτό του αρχαίου Γυμνασίου του 3ου αι. μ.X. Tμήμα του ψηφιδωτού αυτού με παραστάσεις άθλων του Hρακλή εκτίθεται στο αίθριο του Mουσείου. Γιάννος Κουράγιος, αρχαιολόγος της ΚΑ' Εφορίας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων Κυκλάδων
Οι Κολυμπήθρες αγναντεύουν τον κόλπο της Νάουσας, ενώ οι σμιλεμένοι επί χιλιετίες, από την αλμύρα, το νερό και το αέρα, γρανιτένιοι βράχοι της που προχωρούν μέχρι τη θάλασσα, σχηματίζουν τις διαδοχικές της παραλίες και ένα μοναδικό τοπίο.
Είναι πολλές στη σειρά αμμουδιές, σε ένα σεληνιακό τοπίο έτοιμες να σας ξεκουράσουν και να ικανοποιήσουν όλα τα γούστα και τις ανάγκες σας.
Η παραλία είναι οργανωμένη με πολυάριθμα ταβερνάκια και καταλύματα, ενώ προσφέρονται πολυάριθμες θαλάσσιες δραστηριότητες
Τα νερά είναι απάνεμα, ζέστα και πολύ ρηχά, καθιστώντας τη ιδανική επιλογή για οικογένειες με μικρά παιδιά αλλά και για κάθε απαιτητικό επισκέπτη.

Πρόσβαση: Με καραβάκι από την Νάουσα ή οδικώς, με δικό σας μεταφορικό μέσο.

Αρκετά μεγάλο χωριό, η Μάρπησσα αποτελεί καλή επιλογή για να βρείτε κατάλυμα που θα σας επιτρέψει να επισκεφτείτε χωρίς κόπο πολλές από τις όμορφες παραλίες της ανατολικής πλευράς, μαζί με το επίνειό της, το Πίσω Λιβάδι. Είναι χτισμένη αμφιθεατρικά σε μικρό ύψωμα και δίνει τη δυνατότητα για έναν, ακόμη, περίπατο σε γραφικά δρομάκια, με αιγαιοπελαγίτικη ατμόσφαιρα και πολλά παλιά σπίτια, που χρονολογούνται από τον 17ο και 18ο αιώνα.


Από τα αξιοθέατα της Μάρπησσας, ξεχωρίζουν το Μουσείο Γλυπτών Περαντινού, η μεγάλη βυζαντινή εκκλησία της Μεταμόρφωσης και το μνημείο του Νικόλα Στέλλα. Ο Στέλλας ήταν ένας 23χρονος νέος που πλήρωσε με τον θάνατο την αντίστασή του στους Γερμανούς κατακτητές, στις 22 Μαϊου του 1944. Αναζητήστε, μες στα στενά, το μικρό παρεκκλήσι του Ευαγγελισμού και μπείτε για να θαυμάσετε το ξυλόγλυπτο, επιχρυσωμένο τέμπλο και το καμπαναριό.

Από τις πλέον χαρακτηριστικές εικόνες της Πάρου είναι αυτή με τους τέσσερις ανεμόμυλους σε κεντρική πλατεία της Μάρπησσας. Από εδώ, ένα μονοπάτι οδηγεί στο μοναστήρι του Αγίου Αντωνίου. Το μοναστήρι είναι χτισμένο στον λόφο Κέφαλο, απ' όπου η θέα προς τη θάλασσα και τα γύρω νησιά είναι από τις ομορφότερες της Πάρου. Ο λόφος του Κέφαλου είναι, στην πραγματικότητα, ένα παλιό σβησμένο ηφαίστειο. Στον ίδιο αυτόν λόφο, ήταν, κάποτε, χτισμένο το ενετικό κάστρο του άρχοντα της Πάρου Σομμαρίπα. Καταστράφηκε, όμως, από τις ορδές του πειρατή Μπαρμαπρόσα, μετά το 1537, όταν και το κατέλαβε.


Ιδιαίτερη εμπειρία είναι το Πάσχα στη Μάρπησσα, με την αναπαράσταση των Παθών τη Μεγάλη Παρασκευή και το Πασχαλινό γλέντι.

Κάτω από τα λατομεία του μαρμάρου, στην ανατολική πλαγιά του βουνού, βρίσκεται ένα από τα “μπαλκόνια” της Πάρου, το χωριό Κώστος. Είναι ένα μικρός, γραφικός οικισμός, με λευκά σπιτάκια, εκκλησιές και στενοσόκακα, που καλούν για έναν μικρό περίπατο. Από τα αξιοθέατα είναι ο ναός του Αγίου Παντελεήμονα, που είναι ο προστάτης του χωριού και είναι χτισμένος δίπλα σε ένα μικρό άλσος. Υπάρχει, ακόμη η Αγία Μαρίνα και η Ανάσταση. Που και που ο επισκέπτης κοντοστέκεται για να θαυμάσει τη θέα προς τον κόλπο του Μώλου και τη γειτονική Νάξο. Στα σπίτια του χωριού θα βρείτε και εκείνο που ανήκε στον μεγάλο δάσκαλο του γένους, τον Όσιο Αθανάσιο τον Πάριο. Σε κεντρικό σημείο του χωριού θα βρείτε και το μνημείο αφιερωμένο σε εκείνον. Λίγο έξω από τον οικισμό θα δούμε τα παλιά πλυσταριά, που πρόσφατα ανακαινίστηκαν. Σε κοντινή απόσταση, με κατεύθυνση δυτικά, πίσω από τα λατομεία, βρίσκεται ο οικισμός “Μαράθι”, όπου ένα καινούργιο μονοπάτι οδηγεί στα αρχαία λατομεία.


Στον Κωστό γίνονται τρία πανηγύρια, στις 24 Ιουνίου, στη μνήμη του Οσίου Αθανασίου, στις 17 Ιουλίου (της Αγίας Μαρίνας) και στις 27 Ιουλίου, του Αγίου Παντελεήμονος.

Οι Λεύκες είναι από τα μεγαλύτερα χωριά της Πάρου και εκείνο με το μεγαλύτερο υψόμετρο. Είναι χτισμένο κάτω από έναν λόφο κατάφυτο από πεύκα. Τα τυπικά αιγαιοπελαγίτικα σπίτια του είναι χτισμένα αμφιθεατρικά και σχηματίζουν πολλά στενά σοκάκια, στα οποία δεν μπαίνουν αυτοκίνητα και γι αυτό είναι ιδανικά για περπάτημα.

Η κεντρική οδός του χωριού λέγεται “Ράμνος”. Εδώ βρίσκονται, εκτός από αρκετά λίγα τουριστικά μαγαζιά, και αξιοθέατα, όπως νεοκλασικά κτίρια που ξεχωρίζουν, το Σπίτι της Λογοτεχνίας και το Μουσείο Κυκλαδικής Λαογραφίας. Στα παλιά σπίτια πολλά από τα παραδοσιακά πλυσταριά χρησιμοποιούνται ακόμη από τις κυράδες. Στην κεντρική πλατεία, κοντά στο μνημείο των Ηρώων, οι ντόπιοι συναντιούνται για να μιλήσουν και να πιουν τον καφέ τους.

Σε όλη τη βόλτα στον Ράμνο, η θέα προς τις ανατολικές ακτές είναι εξαιρετική. Στο τέρμα του δρόμου είναι χτισμένος ο ναός της Αγίας Τριάδας, εντυπωσιακός, χτισμένος, το 1835, από παριανό μάρμαρο. Είναι τρίκλιτη βασιλική, με υπερυψωμένο το μεσαίο κλίτος, και δύο μεγάλα καμπαναριά, εξαιρετικό δείγμα της δουλειάς από έμπειρους παριανούς μαρμαρογλύπτες. Η Αγία Τριάδα είναι ιστορικό διατηρητέο μνημείο και μία από τις εκκλησιές της Πάρου που θα ήταν κρίμα να μην δείτε από κοντά.

Άλλα θρησκευτικά μνημεία στις Λεύκες που αξίζει να επισκεφτείτε είναι ο ναός της Παναγίας της Υπαπαντής ή “Παναγιάς στα κελιά” κατά τους παριανούς, το μοναστήρι του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου, το ξωκλήσι της Αγίας Κυριακής, στις Πάνω Λεύκες, και πολλά άλλα μικρότερα ξωκλήσια.

Όλα τα σπίτια του χωριού είναι καθαρά, ασβεστωμένα και πλημμυρισμένα στα χρώματα των λουλουδιών, όταν η εποχή το επιτρέπει. Στα τέλη του Αυγούστου, η γιορτή του Καράβολα είναι αφορμή για ένα από τα μεγαλύτερα γλέντια του Αιγαίου, με άφθονο φαγητό, καράβολες (μεγάλα σαλιγκάρια), κρασί, μουσική και χορό, μέχρι το πρωί.

Από τις Λεύκες ξεκινά και η Βυζαντινή οδός, ένα μοναδικό μαρμαρόστρωτο μονοπάτι 1000 ετών και 3,5 χιλιομέτρων, που κινείται παράλληλα με τον αμαξωτό δρόμο και ενώνει τις Λεύκες με το χωριό Πρόδρομος.
Η Νάουσα, το δεύτερο μεγαλύτερο χωριό, με το μεγαλύτερο αλιευτικό στόλο στις Κυκλάδες, στη βόρεια ακτή του νησιού, διατηρεί την ομορφιά της Βενετσιάνικης αρχιτεκτονικής.

Κοντά της βρίσκονται τα χωριά Αμπελάς, Σάντα Μαρία, Αγ. Ανάργυροι, Κολυμπήθρες και Καμάρες, ενώ γύρω της εκτείνονται υπέροχες παραλίες Πιπέρι, Φύκια, Κολυμπήθρες, Μοναστήρι, Άγιοι Ανάργυροι, Ξιφαρά, Λάγγερη, Σάντα Μαρία, Αμπελάς και Νταμούλης.

Η Νάουσα διαμορφώθηκε περιμετρικά του ομώνυμου λιμανιού κατά τη διάρκεια της βυζαντινής περιόδου. Ήταν οχυρωμένη με τείχος το οποίο κατέληγε σε έναν ενετικό προμαχώνα (το Καστέλλι) μέρη των οποίων σώζονται ακόμα και σήμερα και αποτελούν σημεία μεγάλου ιστορικού και αρχαιολογικού ενδιαφέροντος. Ας σημειωθεί ότι στο λιμάνι της Νάουσας είχαν στήσει το στρατηγείο τους οι Ρώσοι όταν κατέλαβαν τις Κυκλάδες του1770 με αρχηγούς τους Ορλώφ.

Σήμερα το πανέμορφο και προστατευμένο λιμάνι της είναι πάντα πλημμυρισμένο με ψαροκάικα και ψαράδες οι οποίοι βγάζουν φρέσκα ψάρια και θαλασσινά. Η Νάουσα είναι ένα από τα ομορφότερα ψαροχώρια της Ελλάδος, έχοντας διατηρήσει τον αυθεντικό νησιωτικό χαρακτήρα της αλλά και την κοσμοπολίτικη αίγλη της.
Σήμερα οι παλιές αποθήκες των ψαράδων έχουν μετατραπεί σε ταβέρνες, καφενεία και ουζερί που σερβίρουν φρέσκους θαλασσινούς μεζέδες. Τα cafe και τα μπαράκια κάνουν αίσθηση το βράδυ όπου έρχεται κόσμος απ' όλο το νησί για να διασκεδάσει ως το πρωί.

Αν προχωρήσει κάποιος στο εσωτερικό της Νάουσας θα ανακαλύψει ένα δίκτυο απόστενά δρομάκια, ασπρισμένα και φωτεινά, σύμφωνα με τον παραδοσιακό κυκλαδίτικο στυλ, προβάλλοντας την νησιώτικη κουλτούρα και συνδυάζοντας αρμονικά το αρχοντικό και ένδοξο παρελθόν της με το σύγχρονο παρόν.
Οι Ναουσαίοι είναι άνθρωποι ζωντανοί που λατρεύουν την διασκέδαση, τον χορό και το τραγούδι. Κάθε καλοκαίρι, την πρώτη Κυριακή του Ιουλίου, διοργανώνουν γιορτές κρασιού και ψαριού. Μεγάλη γιορτή είναι η Κουρσάρικη νύχτα, στις 23 Αυγούστου, στην οποία γίνεται αναπαράσταση της λεηλασίας του χωριού από πειρατές και συνοδεύεται από καύση βεγγαλικών και μεγάλο γλέντι με πολύ κρασί και θαλασσινούς μεζέδες για όλους.

Γύρω από την Νάουσα υπάρχουν έξι μοναστήρια όπου ο επισκέπτης μπορεί να θαυμάσει περίτεχνα τέμπλα, τοιχογραφίες και πρωτότυπα αρχιτεκτονικά στυλ. (μοναστήρι της Λογγοβάρδας, Άη-Γιάννης ο Δέτης, Μητροπολιτικός ναός της κοίμησης της Θεοτόκου, μονή Αγίου Αθανασίου, μεσαιωνική εκκλησία του Αγίου Γεωργίου).
Η βυζαντινή όσο και η μεταβυζαντινή εποχή είναι αποτυπωμένες στα παλιά σπίτια και τις μικρές μεν αλλά ιστορικές εκκλησίες της ευρύτερης περιοχής
Επίσης στην Νάουσα υπάρχουν:
Μυκηναϊκό ανάκτορο (Κουκουναριές): από τα σημαντικότερα αρχαιολογικά αξιοθέατα της περιοχής αποτελεί το μυκηναϊκό ανάκτορο του 1200 π.Χ. που βρέθηκε στις Κουκουναριές. Αρχαιολογικά ευρήματα από την ανασκαφή εκτίθενται στο Αρχαιολογικό Μουσείο.
Πρωτοκυκλαδικό νεκροταφείο (Πλαστήρα): έχουν βρεθεί πολλά ειδώλια και τάφοι ιδιαίτερου ενδιαφέροντος, οι οποίοι βάσει των χαρακτηριστικών τους χρονολογούνται στην πρωτοκυκλαδική περίοδο.
Βενετσιάνικο κάστρο οχυρό της βόρειας πλευράς του λιμανιού
Λαογραφικό Μουσείου Νάουσας, στο οποίο εκτίθενται η συλλογή του ιατρού Όθωνα Κάπαρη η οποία περιλαμβάνει βιβλιοθήκη, πλούσιο φωτογραφικό αρχείο και κάποια αρχαιολογικά ευρήματα.
Η Λαογραφική Συλλογή Νάουσας, παρουσιάζονται με μεράκι και σεβασμό ανδρικές και γυναικείες φορεσιές από διάφορες περιοχές του Ελληνισμού και βεβαία την Πάρο. Ακόμα αντικείμενα καθημερινής χρήσης και παλιές φωτογραφίες θα σας γνωρίσουν την Πάρο μιας άλλης εποχής
Η Παροικία είναι η πρωτεύουσα του νησιού, το κέντρο κάθε δραστηριότητας. Εκεί βρίσκεται το εμπορικό και επιβατηγό λιμάνι του νησιού, το διοικητικό και οικονομικό κέντρο, μια σύγχρονη πολιτεία με έντονο παρελθόν αλλά και πολλά υποσχόμενο μέλλον.

Είναι κτισμένη στη θέση της αρχαίας πόλης, στις παρυφές του λόφου της Μονής των Αγίων Αναργύρων και γειτονεύει με τις περιοχές Κριός, Καλάμι, Παράσπορος, Κακάπετρα, Αγία Ειρήνη, Σωτήρες, Γλυσίδια, Πούντα και Κάμπος. Εικάζεται ότι το όνομά της προέρχεται από την εποχή του Βυζαντίου, και ότι το πήρε από τους κολίγους (παροίκους) του ναού της Εκατονταπυλιανής οι οποίοι ήταν πολλοί από τους κατοίκους του νησιού, αν και τα ευρήματα των διάφορων ανασκαφών έχουν δείξει ότι η Παροικία δεν σταμάτησε να κατοικείται από την αρχαιότητα και ότι πιθανότατα η ιστορία της ξεκινά από πολύ παλιά.

Η Παροικία εξασφαλίζει άνετη παραμονή και όλες τις υπηρεσίες μιας σύγχρονης πόλης στους επισκέπτες της. Λειτουργούν υποκαταστήματα των περισσότερων τραπεζών, ταχυδρομείο, κέντρο υγείας, τουριστικά γραφεία, γραφεία ενοικιάσεων αυτοκινήτων και μοτοσυκλετών κ.α. Η επιλογή του τόπου διαμονής είναι εύκολη υπόθεση γιατί προσφέρει μεγάλη ποικιλία καταλυμάτων (από ξενοδοχεία και ενοικιαζόμενα δωμάτια έως camping στα Λιβάδια, τον Κριό και τον Παράσπορο) δίνοντας στον επισκέπτη την δυνατότητα να διαλέξει αυτό που του ταιριάζει.

Περπατώντας στα παραδοσιακά πλακόστρωτα στενάκια απολαύστε την κυκλαδίτικη ομορφιά και την φιλοξενία των κατοίκων της. Θα βρείτε καφετέριες, μπαράκια, κρεπερί, παραδοσιακές ταβέρνες και εστιατόρια που ικανοποιούν κάθε γούστο.

Ο περίπατος στον παλαιό οικισμό καθ’ όλη την διάρκεια της ημέρας κρύβει μικρές εκπλήξεις. Ανακαλύψτε τα σοκάκια της παλιάς πόλης γύρω από το Κάστρο αλλά και από τον παραλιακό δρόμο, επισκεφθείτε τα μικρά μαγαζάκια κάθε είδους και ταξιδέψτε στους αιώνες και στην ιστορία του νησιού μέσα από τα παραδοσιακά κυκλαδίτικα σπίτια, τα νεοκλασικά αρχοντικά, τα αρχαία μνημεία, τα γεφυράκια και τις κρήνες, τις μικρές εκκλησιές.

Η Παροικία δεν υστερεί καθόλου και στις επιλογές διασκέδασης. Μόλις δύσει ο ήλιος αρχίζει η νυχτερινή ζωή της πόλης με cafe, μπαράκια, χώρους με ζωντανή μουσική, clubs, που διαρκεί μέχρι τις πρώτες πρωινές ώρες. Η μεγαλύτερη εκδήλωση βέβαια της πόλης γίνεται το Δεκαπενταύγουστο στην γιορτή της Εκατονταπυλιανής κατά την οποία γιορτάζει όλο το νησί.

Η Παροικία προσφέρει ποικιλία δραστηριοτήτων για όλα τα ενδιαφέροντα και για όλους τους επισκέπτες. Ομορφες παραλίες, πολλούς επισκέψιμους χώρους,

Αναφέρουμε χαρακτηριστικούς επισκέψιμους χώρους.

  • Την Εκατονταπυλιανή, ένα από τα σπουδαιότερα καλοδιατηρημένα παλαιοχριστιανικά μνημεία που βρίσκονται στην ελληνική επικράτεια και μάλιστα το μεγαλύτερο σε μέγεθος.
  • Το αρχαιολογικό μουσείο, το οποίο περιλαμβάνει συλλογές από γλυπτά αρχαϊκών και κλασικών χρόνων, ευρήματα Νεολιθικά, Πρωτοκυκλαδικά, Μυκηναϊκά, Ρωμαϊκά, κ.α, γλυπτά, αρχιτεκτονικά μέλη, τεφροδόχοι, ψηφιδωτό δάπεδο ρωμαϊκών χρόνων.
  • Το αρχαίο νεκροταφείο, πρόκειται για το επίσημο νεκροταφείο της αρχαίας πόλης με πολύ μεγάλη έκταση και χρήση από τον 8ο αιώνα π.Χ. έως και τον 2ο αιώνα μ.Χ
  • Το Κάστρο της Παροικίας. Πάνω από το λιμάνι της Παροικίας στέκεται επιβλητικός ο Λόφος του Κάστρου, όπου βρίσκονται τα απομεινάρια του ενετικού κάστρου που είναι κατασκευασμένο από αρχαίες κολόνες ναών και άλλα αρχιτεκτονικά μέλη, τα οποία διακρίνονται πεντακάθαρα.
  • Το Ασκληπιείο. Σε μια από τις πιο όμορφες τοποθεσίες στην Πάρο, με καταπληκτική θέα προς το ανοιχτό Αιγαίο, βρίσκονται τα ερείπια του ναού, που ήταν αφιερωμένος στον Ασκληπιό, το θεό της Ιατρικής. Το Ασκληπιείο, είναι σκαρφαλωμένο στο λόφο της Αγίας Άννας πολύ κοντά στην Παροικία. Στην ίδια περιοχή σώζονται και ερείπια από αρχαίο ναό του Πύθιου Απόλλωνα.
  • Το Δήλιο, Βόρεια του κόλπου της Παροικίας, σε ψηλό λόφο απέναντι από την Δήλο, βρίσκεται το ιερό λατρείας του Απόλλωνα του Δήλιου. Αποτελείται από ένα περίβολο με βωμό, ένα ναό της Αρτέμιδας, αδελφής του Απόλλωνα και ένα μικρό χώρο για συμπόσια. Στην περιοχή του Δηλίου βρέθηκε κυκλαδικό νεκροταφείο (3η χιλιετία π.Χ.).
  • Την παλαιοχριστιανική Βασιλική. Σε απόσταση ενός χιλιομέτρου Β.Α. της Παροικίας, δίπλα στον δρόμο Παροικίας - Νάουσας συναντάμε την παλαιοχριστιανική βασιλική των τριών εκκλησιών
  • Το λαογραφικό μουσείο και το Ιατρικό Μουσείο. Μέσα στον Παλαιό οικισμό, στο κτίριο Δημητρακόπουλου, εκθέτονται αντικείμενα που ταξιδεύουν τον επισκέπτη σε άλλες εποχές.
  • Εκκλησιές. Στην ευρύτερη περιοχής της παλαιάς πόλης και γύρω από το κάστρο βρίσκονται γύρω στα 40 εκκλησάκια που αξίζει κανείς να τα επισκεφτεί.

Η Παροικία ,ή Παρκιά με την παλιά της πόλη, τα ωραία σπίτια που αφηγούνται μαρτυρίες αιώνων και τις αυλές, με τους κήπους στο εσωτερικό, τα πολλά δρομάκια και τις αποκοτιές σε κάθε σημείο του λαϊκού αρχιτέκτονα μαγεύει τον επισκέπτη.

Αξίζει να την περπατήσετε και σίγουρα θα ξαφνιαστείτε με τη γοητεία της, με την πολύβουη αγορά της και το μοναδικό καθεδρικό Βυζαντινό ναό της Παναγίας της Εκατονταπυλιανής.

Ιερός ναός Αγίου Γεωργίου, Αγκαιριά

Πρόκειται για τον παλιό ενοριακό ναό του χωριού. Μια βασιλική με ένα κλίτος, με καμαροσκεπή νάρθηκα και ένα μονότοξο κλιμακωτό καμπαναριό, πάνω από την είσοδο. Έχει τοξωτό πρόπυλο και σκαλιστό, ξύλινο τέμπλο. Άγιος Γεώργιος είναι και ο νέος μεγαλοπρεπής ενοριακός ναός της Αγκαιριάς, που ολοκληρώθηκε το 1962. Είναι σταυροειδής με τρούλο και δύο κωδωνοστάσια, το ένα με ρολόι. Δεκατρία σκαλοπάτια οδηγούν στο πρόπυλο, με τρία σταυροθόλια, στηριγμένα σε τέσσερις κίονες.


Ιερός ναός Αγ. Νικόλαου, Αλυκή
Μέσα στον οικισμό της Αλυκής, κοντά στη θάλασσα και περιτριγυρισμένο από θαλασσόδεντρα, βρίσκεται το παρεκκλήσι του Αγίου Νικολάου. Είναι μονόκλιτο με οκτάπλευρο τρούλο και χτιστό μονότοξο καμπαναριό. Στο εσωτερικό του ξεχωρίζει το ξύλινο τέμπλο, με το ελαφρύ σκάλισμα και το μαρμάρινο δάπεδο.


Μοναστήρι Αγίων Θεοδώρων κοντά στην Αγκαιριά
Κατηφορίζοντας προς τον νότο, με αφετηρία τους Άγιους Πάντες, πάνω από το Άσπρο Χωριό, συναντάμε τη Μονή των Αγίων Θεοδώρων. Πρόκειται για παλιό μοναστήρι, στο οποίο ζουν παλαιοημερολογίτισσες καλόγριες. Στην εσωτερική αυλή του καστρομονάστηρου, δεσπόζει μεγάλος σταυροειδής ναός, με κεραμοσκεπή και τρούλο, αφιερωμένος στους Αγίους Θεοδώρους.

 

  • Δισυπόστατος ιερός ναός Αγ. Παντελεήμονος και Χριστού, Αλυκή
  • Μοναστήρι Αϊ – Γιάννη του Σπηλιώτη στην Τρυπητή
  • Μοναστήρι Αγ. Χαραλάμπους

Μοναστήρι Αγίου Αντωνίου στο λόφο "Κέφαλος"

Στην κορυφή του χαρακτηριστικού μυτερού λόφου “Κέφαλος”, κοντά στη Μάρπησσα, είναι χτισμένο το Μοναστήρι του Αγίου Αντωνίου. Ιδρύθηκε το 1597 και είναι από τα παλαιότερα του νησιού και από το 1642 κατοικήθηκε από μοναχούς, ενώ τον 18ο αιώνα περιήλθε στην ιδιοκτησία του ηγεμόνα της Βλαχίας Νικολάου Μαυρογένη και άνθισε οικονομικά. Η λειτουργία του σταμάτησε το 1834, καθώς ο αριθμός των μοναχών ήταν πολύ μικρός. Το όνομα του μοναστηριού είναι αυτό του ναού που βρίσκεται στο εσωτερικό του και είναι εντυπωσιακός για το μέγεθός του, με δύο τρούλους και έναν χαρακτηριστικό κίονα ιωνικού ρυθμού που στηρίζει την Αγία Τράπεζα.
Από την Άνοιξη, το μοναστήρι ανοίγει και υπάρχει η δυνατότητα ξενάγησης.

 

Μοναστήρι Αγίου Γεωργίου Λαγκάδας (1410)

Εντυπωσιακό μοναστήρι, στην περιοχή της Λαγκάδας, αφιερωμένο στη μνήμη του Αγίου Μεγαλομάρτυρος Γεωργίου. Στις 2 και 3 Νοεμβρίου γίνεται εδώ μεγάλο πανηγύρι, με το οποίο γιορτάζεται η ανακομιδή των λειψάνων του Αγίου. Χτισμένο με πολλά αιγαιοπελαγίτικα στοιχεία, σε μια πλαγιά, λίγα χιλιόμετρα πάνω από το Άσπρο Χωριό.


Ιερός ναός Μεταμόρφωσης Σωτήρος 

Κοντά στους ανεμόμυλους
Ο Μητροπολιτικός ναός της Μάρπησσας είναι η Μεταμόρφωση του Σωτήρος. Είναι μια σταυροειδής βασιλική με τρούλο, που χτίστηκε το 1960 και πανηγυρίζει με εορταστικές εκδηλώσεις στις 6 Αυγούστου.


Ευαγγελισμός της Θεοτόκου στη Μάρπησσα
 

Στο κέντρο της Μάρπησσας δεσπόζει το παρεκκλήσι του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου. Πρόκειται για μία, ακόμη κατάλευκη αιγαιοπελαγίτικης αρχιτεκτονικής εκκλησία. Έχει ανακηρυχθεί σε ιστορικό διατηρητέο μνημείο, εξαιτίας της αρχιτεκτονικής του και των σημαντικών εικόνων του, μεταξύ των οποίων εκείνη του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου που χρονολογείται στο τέλος του 18ου και τις αρχές του 19ου αιώνα.


Άγιος Γεώργιος ο Θαλασσίτης στον Λογαρά
 

Μικρή μονόκλιτη βασιλική, που η ανέγερσή της τοποθετείται μεταξύ του 13ου και του 14ου αιώνα. Βρίσκεται ανάμεσα στους οικισμούς Πίσω Λιβάδι και Λογαράς και είναι ένα από τα 4 ξωκλήσια της Βυζαντινής περιόδου που έχουν σωθεί στην Πάρο. Οι τοιχογραφίες που υπάρχουν εντός του ναού είναι οι αρχαιότερες στην Πάρο, δυστυχώς, όμως, έχουν υποστεί μεγάλες και ανεπανόρθωτες φθορές.

 

  • Ιερός ναός Αγ. Ιωάννου και Παναγίας, θέση Ξεχωριανή
  • Ιερός ναός Αγίου Νικολάου – Ανάληψη στο Πίσω Λιβάδι
  • Ιερός ναός Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου στο Δρυό

Προτάσεις